Netherlands

Loading


Column Fine Art Magazine Tableau | maart 2016

Kunst van de zaak

“U gaat dat toch niet hier achter mij ophangen?!” Zo reageerde mijn totaal ontregelde collega van vijfentwintig jaar geleden, op het abstracte kunstwerk dat op de afdeling aan de muur werd gehangen. Ik moest even aan hem denken terwijl ik naar de paneldiscussie over bedrijfscollecties luisterde. De directie had besloten het kantoor met kunst te verrijken, maar het opbouwen van een eigen collectie leek een wat te ambitieuze en bovenal tijdrovende aanpak. Leasen paste meer in het denken, wat inhield dat op een maandagochtend een bestelbus van een kunstbemiddelingsbedrijf voorreed. In vier uur tijd maakten posters, overjarige kalenders en talloze reproducties plaats voor ‘echte’ kunst. Wat kunst kan losmaken in de mens!


Peter Stuyvesant Collectie 1960 - 2010

December jl. bezocht ik het symposium ‘10 jaar vooruit! Kunst in/aan het werk’, georganiseerd door de Vereniging Bedrijfscollecties Nederland (VBCN). De VBCN bestaat uit vijftig organisaties (waaronder banken, verzekeraars, ziekenhuizen en provincies) die er, naast hun kernactiviteit, voor kiezen kunst te verzamelen. De VBCN verbindt zo het bedrijfsleven met de kunstwereld. Door bedrijfscollecties komen dagelijks honderdduizenden medewerkers en bezoekers van bedrijven in aanraking met kunst. Het aankopen van kunst van jonge kunstenaars stimuleert daarnaast de hedendaagse beeldende kunst in Nederland.

Waarom zou het te overwegen zijn een bedrijfscollectie te verzekeren? De eerste vaststelling is, dat een goede kunstverzekering de meest uitgebreide dekking voor unieke objecten biedt. Alle schade die door een gebeurtenis aan het kunstwerk kan ontstaan, is gedekt. Er gelden slechts enkele uitsluitingen, zoals eigen gebrek (er mankeerde al van begin af aan wat aan het werk), geleidelijk werkende invloeden (bijvoorbeeld een aquarel in de zon die verkleurt) of oorlog. De dekking geldt zowel tijdens verblijf als transport en als er schade ontstaat die gerestaureerd kan worden, wordt ook eventuele waardevermindering na de restauratie uitgekeerd.

Al deze kenmerken van een goede kunstverzekering sluiten geheel aan op het ‘risicoprofiel’ van bedrijfscollecties, omdat de objecten zich veelal op allerlei plekken in het bedrijf bevinden. In vergaderruimtes, directiekantoren, maar ook in ontvangsthallen, op gangen en wellicht deels in opslagruimtes. Kortom, op allerlei plekken waar niet zoals in een museum of galerie alle aandacht - en voorzichtigheid - op de kunstwerken is gericht, maar waar medewerkers en bezoekers aan de objecten voorbijgaan. Het risico van beschadigen is daarmee groot. De vlijtige medewerker van het schoonmaakbedrijf die op eigen initiatief een sculptuur een sopje wilde geven, is een echt voorbeeld uit de schadepraktijk!

Daarnaast is de mobiliteit van kunstwerken in bedrijfscollecties vaak groot. Werken wisselen van plek binnen het bedrijf en worden uitgeleend aan musea voor tentoonstellingen. Of de werken worden in eigen exposities getoond. De daarmee gepaard gaande handelingen vergroten het risico op schade. De automatische dekking die een kunstverzekering kan bieden geeft bovendien direct zekerheid vanaf het moment van aankoop op kunstbeurzen of bij galeries.


AkzoNobel Essential Art Space

Nu zijn bedrijfscollecties helaas conjunctuurgevoelig. De aankoopbudgetten zijn, synchroon met bezuinigingen, in bedrijven vaak fors teruggedraaid, zo er al niet (delen van) collecties zijn afgestoten. Zo sloot de Rabobank drie jaar na opening haar Kunstzone, de expositieruimte in het hoofdkantoor in Utrecht. Gelukkig zijn er tegenbewegingen. AkzoNobel opende eind januari een nieuwe kunstruimte in haar kantoor aan de Amsterdamse Zuidas. Kunst van de zaak, toegankelijk voor iedereen!


Marcel Schreuder